1
00:00:00,00 --> 00:00:02,600
Cảm ơn đến Brilliant vì đã tài trợ video 
này.

2
00:00:02,700 --> 00:00:08,200
Dùng đường link dưới phần mô tả để bắt đầu 
học toán, khoa học, và khoa học máy tính 
theo bản năng của mình,

3
00:00:08,300 --> 00:00:09,500
từng bước một.

4
00:00:10,400 --> 00:00:14,600
Như đa số nơi trên thế giới, Thái Lan đã 
có một năm kì lạ.

5
00:00:15,000 --> 00:00:21,000
Thành phố lớn nhất của nó, Băng Cốc, là thành 
phố được ghé đến số 1 thế giới, tính theo 
du nhập

6
00:00:21,100 --> 00:00:22,100
quốc tế.

7
00:00:22,200 --> 00:00:27,500
Khi dịch bệnh lan ra khắp toàn cầu, nó chịu 
một ảnh hưởng còn lớn hơn các đô thị

8
00:00:27,600 --> 00:00:30,400
du lịch khác như Pa-ri, Luân Đôn, và Đu-bai.

9
00:00:30,500 --> 00:00:37,100
Chợ, hộp đêm, và đền chùa bây giờ, tự nhiên 
thay, trống rỗng, sau khi tấp ngấp với dân 
ngoại quốc

10
00:00:37,200 --> 00:00:38,800
nhiều năm không ngừng.

11
00:00:39,100 --> 00:00:45,800
Nhưng chỉ sau một khoảng thời gian yên ẳng 
dưới lệnh giới nghiêm gắt gao, từng là hơi 
ấm thường ngày của du khách bị thay thế

12
00:00:45,900 --> 00:00:49,500
với hơi mới: dân biểu tình đòi dân chủ.

13
00:00:49,600 --> 00:00:54,700
Hàng ngàn học sinh lỏng lẻo tập hợp tràn 
ra đường phố Băng Cốc, bất chấp lệnh giới 
nghiêm

14
00:00:54,800 --> 00:00:58,000
khẩn cấp để cố thay đổi thứ đã quá trễ rồi.

15
00:00:58,100 --> 00:01:03,700
Họ yêu cầu sự tự chức của Thủ tướng và những 
cải cách đối với hoàng gia hùng mạnh.

16
00:01:03,800 --> 00:01:09,100
Hiện tại, ai bị thấy là có "phỉ báng, xúc 
phạm hay đe dọa" hoàng tộc Thái có thể

17
00:01:09,200 --> 00:01:14,000
bị giam trong nhiều năm, trong khi nhà vua 
dành nhiều thời gian của thư giản biệt thự 
của ổng ở

18
00:01:14,100 --> 00:01:16,600
Đức - trả bởi nhân dân Thái.

19
00:01:16,800 --> 00:01:22,100
Một trong các đảng chống đối lớn đã bị giải 
thể hợp pháp bởi phiên tòa vào tháng Hai.

20
00:01:22,700 --> 00:01:28,500
Nhưng mà khi sự thiếu hụt khách du lịch của 
Thái Lan hiện tại là rất không bình thường, 
những người biểu tình này không

21
00:01:28,600 --> 00:01:29,700
có tí gì là mới lạ.

22
00:01:29,800 --> 00:01:34,900
Một trong số ít thứ nhất quán trong chính 
trị Thái là sự hỗn loạn cực độ của họ - nước 
này

23
00:01:35,000 --> 00:01:39,300
đã thay qua nhiều chính phủ hơn gần như bất 
cứ nơi nào khác trong thế giới hiện đại.

24
00:01:39,900 --> 00:01:46,600
Cột thời gian này cho thấy mọi cuộc đảo và 
nỗ lực đảo chính kể từ 1910 - khoảng hai 
mươi mốt - mặc dù

25
00:01:46,700 --> 00:01:50,400
đã có nhiều đến nỗi mà các chuyên gia không 
đồng tình về con số cụ thể.

26
00:01:50,800 --> 00:01:55,100
Thứ đáng quan tâm không chỉ là con số tuyệt 
đối những cũng là tần suất của nó.

27
00:01:55,200 --> 00:02:02,000
Thời gian một chính phủ cầm quyền lâu nhất 
là mười lăm năm, và chỉ 2 lần trong toàn 
bộ quá trình.

28
00:02:02,800 --> 00:02:09,000
Chỉ ba nước khác đã từng có nhiều hiến pháp 
hơn - Ha-i-ti, Vê-nê-du-ê-la, và Cộng Hòa 
Đô-mi-ni-ca.

29
00:02:09,500 --> 00:02:14,800
Nhưng có một lí do ít hiển nhiên hơn cho 
sự bất ổn định của Thái Lan - một thứ mà 
chả có gì liên quan đến

30
00:02:14,900 --> 00:02:19,200
hoàng tộc, dân chủ, hay thậm chí là chính 
trị gì hết.

31
00:02:20,700 --> 00:02:24,100
Nhìn vào một cái bản đồ, bạn có thể nói rất 
nhiều thứ về một nước.

32
00:02:24,200 --> 00:02:30,100
Lấy đi mọi cái tên, đánh dấu, và những chi 
tiết gì từ người mà ra, và bạn vẫn có thể 
nhận dạng

33
00:02:30,200 --> 00:02:31,900
thành phần của một đất nước:

34
00:02:32,000 --> 00:02:39,200
Nó to hay nhỏ mức nào, dòng sông hay biển 
mà nó có thể sử dụng, hàng xóm nó là ai, 
khí hậu,

35
00:02:39,300 --> 00:02:44,200
vĩ độ, độ phủ rừng, hình dáng, và vâng vâng.

36
00:02:44,300 --> 00:02:46,200
tất cả những thứ này có thể ảnh hưởng sự 
ổn định chính trị của một nước.

37
00:02:46,300 --> 00:02:51,800
Một nước Châu Âu nhỏ nằm giữa hai quốc gia 
to lớn và hùng mạnh?

38
00:02:51,900 --> 00:02:54,500
Bạn có thể dự đoán có nhiều cuộc xâm lược.

39
00:02:54,600 --> 00:02:59,300
Và không bất ngờ gì khi mà dống tuyết này 
đã được bảo vệ tốt khỏi bị tấn công.

40
00:02:59,400 --> 00:03:04,900
Nhưng thứ mà bạn không thể nói chỉ bằng nhìn 
vào một cái bản đồ, là trung tâm sức mạnh 
của một nước.

41
00:03:05,000 --> 00:03:10,100
Lớn hay nhỏ, thứ quan trọng hơn khi nói đến 
sự ổn định là nơi mà quyết định

42
00:03:10,200 --> 00:03:14,300
được ra - ở bao nhiêu chỗ và ở xa bao nhiêu.

43
00:03:14,400 --> 00:03:20,900
Đương nhiên, không một nước nào mà quyền 
lực thực sự được chia đều - nó luôn tụ lại 
thành nhóm nhỏ,

44
00:03:21,000 --> 00:03:24,500
giống như những hạt nước tự nhiên dính vào 
nhau và gộp lại.

45
00:03:24,600 --> 00:03:29,900
Đây không phải bất ngờ gì - nhân loại, nói 
chung, phát triển không đồng đều.

46
00:03:30,000 --> 00:03:34,800
Một